Có một thời gian, mình rất hay mở một tài liệu mới.
Đặt tên.
Viết được một hoặc hai dòng.
Rồi đóng lại.
Lúc đó mình luôn nghĩ vấn đề là mình thiếu kỷ luật. Mình tự nhủ chỉ cần cố gắng hơn, ép bản thân hơn thì sẽ làm được.
Nhưng điều kỳ lạ là chuyện này không chỉ xảy ra với những việc khó.
Có những email chỉ cần vài phút.
Có những bài viết mình đã có ý từ lâu.
Có những dự án mình thật sự muốn làm.
Vậy mà mình vẫn chần chừ.
Một thời gian sau, mình bắt đầu không hỏi "Làm sao để hết trì hoãn?" nữa.
Mình đổi câu hỏi thành:
"Ngay trước khi mình đóng tài liệu, trong đầu mình vừa nghĩ điều gì?"
Mình nhận ra đó thường là những câu rất nhỏ.
"Hay đọc thêm một chút nữa."
"Để chuẩn bị kỹ hơn."
"Viết vậy có ổn chưa?"
Không có câu nào nghe tiêu cực.
Ngược lại, chúng đều rất hợp lý.
Chính vì hợp lý nên mình gần như không nhận ra chúng đang dẫn mình đi đâu.
Mình bắt đầu ghi lại những khoảnh khắc như vậy.
Không phải để phân tích bản thân ngay lập tức.
Chỉ để quan sát.
Càng ghi nhiều, mình càng thấy một điều thú vị: rất nhiều người cũng có những vòng lặp giống nhau, chỉ khác hoàn cảnh.
Từ đó, mình đọc thêm các nghiên cứu về sự trì hoãn, về nỗi sợ thất bại, về cách bộ não xử lý sự không chắc chắn. Một hướng nghiên cứu khiến mình đặc biệt hứng thú là nơi các nhà nghiên cứu xem những đặc điểm như Neuroticism (xu hướng dễ trải nghiệm cảm xúc tiêu cực) và Conscientiousness (xu hướng có tổ chức, kiên trì và tự quản lý) có liên hệ như thế nào với việc trì hoãn.
Những kiến thức đó giúp mình gọi tên điều đang diễn ra, nhưng điều khiến mình muốn viết lại không phải là lý thuyết.
Mà là khoảnh khắc rất đời thường ấy.
Một tài liệu trắng.
Một con trỏ đang chờ.
Một câu nói nhỏ trong đầu.
Đó là lý do bài viết "Càng sợ làm chưa tốt, càng khó bắt đầu" ra đời.
Mình không viết để kết luận rằng ai cũng giống nhau.
Mình cũng không nghĩ chỉ một bài viết có thể giúp ai đó thay đổi.
Mình chỉ hy vọng rằng, nếu một ngày bạn mở một tài liệu rồi lại chuẩn bị đóng nó, có thể bạn sẽ dừng lại vài giây để tự hỏi:
"Trong đầu mình vừa xuất hiện câu nói nào?"
Đôi khi, sự thay đổi không bắt đầu từ việc cố gắng hơn.
Nó bắt đầu từ việc nhìn thấy điều mà trước đây mình chưa từng để ý.
Nếu bạn muốn đọc bài viết đầy đủ về góc nhìn này, mình đã viết trên Lumi tại đây: https://www.facebook.com/share/p/1L8AgmZaJG/
